هي مان ڇا ۽ ڇو ڪري رهيو آهيان!
ڪافي دوست پڇندا آهن. ڪافي ساترا وري کل ڀوڳ ۾ چيڙائيندا بہ آهن تہ هي آخر ٻوليءَ جي ماضيءَ جون قبرون کوٽي ڪٿان ڪٿان کان لفظ ڪيئن ٿو کڻي اچان. ڪافي اياڻا دوست وري هيڏي محنت ڪشٽ ڪشالن کان پوءِ…
Category سنڌي ٻولي
ھن ڀاڱي ۾ اوھان امر فياض جون لکيل اھي لکڻيون پڙھي سگهندا جيڪي ھُن انساني ٻولين ۽ خاص ڪري سنڌي ٻوليءَ، ان جي بڻ بڻياد، دنيا جھان ۾ ٿيندڙ ٻولين جي تحقيقن آڌار سنڌي ٻوليءَ جي قد ڪاٺ تي سائنسي انداز ۾ لکيون آھن. ھن ڀاڱي ۾ اوھان کي سنڌي ٻوليءَ قدامت بابت پڻ سٺو مواد ملي ويندو.
وڌيڪ پڙهوهي مان ڇا ۽ ڇو ڪري رهيو آهيان!
سَنڍِ ٻولي ناس ٿي ويندي آھي
اھو ئي سچ آھي تہ ٻارَ ماءُ جي هنج ۾ وڏا ٿيندا آهن ۽ ٻوليون مارڪيٽ ۾. هر اها ٻولي اڳتي وڌندي جيڪا يا تہ وڏي پئماني تي خريدارن جي هوندي يا ڪارخانيدارن جي.ڳالهائڻ، ٻولهائڻ، لکڻ، پڙهڻ وارا عمل وٽامن…
ٻيڙين جي جوڙجڪ جوڙ ۽ سنڌي ٻولي
اوھان چتائي ڏسو ۽ سمجهو تہ ھزارين سال اڳ اولهائين ماڳن وارا سنڌ کي ميلوھا ڪري سڏيندا ھئا. (ڪي ٻوليدان اھو پڻ چون ٿا تہ مليڇ ٻول جي پيڙهي پڻ ان ٻول سان ملي ٿي.) ميلوھا جتي ٻيڙيون ٺھن، جيڪي…
سنڌي ٻوليءَ جي تدريس ۾ لسانيات جي کوٽ: تعليمي ادارن جي صورتحال ۽ ان جا اُگرا اثر
سنڌي ٻولي، پنھنجي شاهوڪار تاريخ ۽ ثقافتي ورثي سان گڏ، اڄڪلهہ مختلف چئلينجن کي منھن ڏئي رهي آهي. انهن ۾ اهم مسئلو اسان جي پبلڪ يونيورسٽين ۾ سنڌي ٻوليءَ جي تدريس ۾ لسانيات جي گهٽتائي ۽ ادب تي وڌيڪ ڌيان…
سنڌي ٻوليءَ کي سرڪاري ڪارج ۾ آڻيو!
سنڌي ٻولي، جيڪا ھزارين ورهين جي تھذيبي ۽ تاريخي ورثي جي شاھد رھي آهي، سا اڄ بہ پنھنجي وجود لاءِ جاکوڙي رهي آهي. سنڌي ٻوليءَ جي بچاءَ لاءِ ھر مڪتبہ فڪر سان سلهاڙيل ماڻهن، اديبن، شاعرن،۽ علمي حلقن پاران سالن…
سائبر ٽيڪنالاجيءَ جي دؤر ۾ سنڌي ٻوليءَ کي مارڪيٽ جي ٻولي ڪيئن بڻائي سگهجي ٿو؟
ھيءَ ڳالهہ ھڪ مطلق سچ آھي تہ انساني ٻوليون صدين کان انساني تھذيبن جي جوڙجڪ، واڌ ويجهہ ۽ سڃاڻپ جون بڻياد رهيون آهن. ٻولين جي اوسر ۽ بقا بابت اھو عام طور تي چيو ويندو آھي تہ: ”جيڪا ٻولي مارڪيٽ…
لهجا، ٻولين جو اولاد
لهجو معنا، ڳالهائڻ جو ڍنگ، لفظن جي سُرن کي مخلتف اندازن سان اچارڻ وغيرہ. لهجو ھڪ ئي ٻوليءَ جي ڳالهائيندڙن جي وچ ۾ زميني مفاصلن يا جاگرافيائي ورڇن جي ڪري ڳالهائيندڙن جي انداز ۾ پاڻمرادو پيدا ٿيندڙ اچارن جي ويڇن…
گوگل ٽرانسليشن ۾ سنڌي ٻوليءَ جي بيھڪ
گذريل سال سنڌي ٻوليءَ کي مشيني سرشتن ۾ آڻڻ لاءِ ٻہ اھم اڳڀرايون ٿيون آھن، جن ۾ ھڪ تہ مائڪروسوفٽ جي ترجميڪار سرشتي ”بِنگ“ ۾ سنڌي ٻولي داخل ڪئي وئي آھي، جتي سنڌي ٻولي بھترين نموني سان دنيا جي سوا…
ڪجهہ ٻولن، لغتن ۽ تصورن جي باري ۾
ارڙهين صديءَ جي وچين ڏھاڪي ۾ دنيا تي راڄ ڪندڙ انگريزي ٻوليءَ جي پھرين ڊڪشنري، ڪلاسڪيل دور جي بھترين ٻوليدان سيموئيل جانسن پاران ترتيب ڏني وئي ھئي، جنھن ۾ لڳ ڀڳ اڍائي ھزار انگريزي ٻوليءَ ۾ عام رائج لفظن کي…
سنڌي ميڊيا هائوسز جي پراڻ پسندي ۽ ڪمپيوٽنگ جي جديد دنيا
ٻارھن سال اڳ مون اقوام متحدہ جي ملازمت ڇڏي پنھنجو پاڻ ٻولين جي ڊجيٽائيزيشن لاءِ وقف ڪري ڇڏيو ھئو. اها ٻي ڳالهہ تہ ائين ڇو ٿيو ۽ ان پرڪشش ملازمت کي ”يارو ياري“ ڪرڻ کان پوءِ مون سان ڇا ڇا…
سنڌي ٻولي سنسڪرت ڄائي ناھي
اھا بہ ڪيڏي نہ عجب جوڳي ڳالهہ آھي تہ سنڌي ٻوليءَ جي پھرين لغت ۽ گرامر ترتيب ڏيندڙ گورو ڪيپٽين جارج اسٽيڪ اڄ کان پوڻا ٻہ سئو سال سنڌي ٻوليءَ لاءِ جيڪي لفظ ھن پنھنجي ترتيب ٿيل گرامر جي مھاڳ…
سنڌي ٻولي پنھنجي کاھوڙين کي ڳولي ٿي
اھو سن 1847ع جو مارچ مھينو ھئو جنھن ۾ سنڌي ٻوليءَ جي گرامر کي ترتيب ڏئي ان وقت جي ڊپٽي ڪليڪٽر ڪئپٽن جارج اسٽيڪ ان گرامر واري ڪتاب جي مھاڳ ۾ وڏي ڪرب سان لکيو ھئو تہ: ”مون کي سنڌ…